Το μεγάλο στοίχημα του ελληνικού τουρισμού για το 2026 – Ανάγκη για ουσιαστικές επενδύσεις

Η λειψυδρία γίνεται μόνιμο φαινόμενο και κορυφαίοι τουριστικοί προορισμοί μένουν χωρίς νερό

Ο απολογισμός του 2025 για τον ελληνικό τουρισμό είναι, με μια πρώτη ματιά, ξεκάθαρα θετικός. Και για τον παγκόσμιο τουρισμό όμως ήταν ακόμη μία χρονιά ισχυρών επιδόσεων. Τα νούμερα ευημερούν, η ζήτηση παραμένει ανθεκτική και η Ελλάδα συνεχίζει να καταγράφει θετικά ρεκόρ σε αφίξεις και έσοδα. Την ίδια στιγμή, όμως, ο κλάδος εισέρχεται σε μια φάση δοκιμασίας που δεν σχετίζεται με κάμψη της διεθνούς ζήτησης, αλλά με τη αυξανόμενη απόκλιση ανάμεσα στην ταχύτητα ανάπτυξης του τουρισμού και την αντοχή των δημόσιων και τοπικών υποδομών.

Η ανάγκη για ουσιαστικές επενδύσεις σε νερό, ενέργεια, απορρίμματα, μεταφορές και αστικό περιβάλλον δεν αποτελεί πλέον θεωρητική συζήτηση. Είναι προϋπόθεση για να μπορεί η χώρα να εξυπηρετεί σωστά δεκάδες εκατομμύρια επισκέπτες, σε μια περίοδο που οι φυσικοί πόροι πιέζονται, η λειψυδρία γίνεται μόνιμο φαινόμενο και κορυφαίοι τουριστικοί προορισμοί μένουν χωρίς νερό για πολλές ώρες μέσα στο καλοκαίρι.

Η μεγάλη εικόνα του 2025: ανάπτυξη με ρήγματα

Η ανάλυση της Εθνική Τράπεζα, όπως παρουσιάστηκε στο Ετήσιο Συνέδριο του ΣΕΤΕ, ανέδειξε με σαφήνεια ότι το ελληνικό τουριστικό μοντέλο εισέρχεται σε φάση πίεσης όχι λόγω ζήτησης, αλλά λόγω υποδομών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος, οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 4% το 2025, ενώ οι ταξιδιωτικές εισπράξεις ενισχύθηκαν κατά περίπου 9%, εξέλιξη που ενισχύει τον στόχο για πιο ποιοτικό τουρισμό.

Τα πρώτα μηνύματα για το 2026 εμφανίζονται επίσης ενθαρρυντικά, ωστόσο πίσω από τη συνολικά θετική εικόνα, πολλές επιχειρήσεις λειτουργούν πλέον «στα όρια». Το αυξημένο λειτουργικό κόστος, οι ρυθμιστικές επιβαρύνσεις, η έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού και το περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας πιέζουν ιδιαίτερα τις μικρομεσαίες μονάδες.

«Θέλουμε ο ελληνικός τουρισμός να προηγείται»

Ο πρόεδρος του ΣΕΤΕ, Γιάννης Παράσχης, ήταν σαφής. Ο ελληνικός τουρισμός έχει ξεπεράσει όλες τις προηγούμενες εκτιμήσεις, με πάνω από 40 εκατ. αφίξεις και πρόβλεψη για ταξιδιωτικές εισπράξεις άνω των 22,5 δισ. ευρώ το 2025. «Με αυτή τη νέα πραγματικότητα δεν αρκεί να παρακολουθούμε τις εξελίξεις. Θέλουμε ο ελληνικός τουρισμός να προηγείται», σημείωσε, παρουσιάζοντας το όραμα της «πυξίδας του αύριο».

Η Ελλάδα διατηρεί μερίδιο 2,5% στις παγκόσμιες αφίξεις εξωτερικού, καταγράφοντας μία από τις ισχυρότερες ανόδους στη Μεσόγειο την τελευταία δεκαετία. Με ορίζοντα το 2040, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η χώρα θα μπορούσε να απορροφήσει έως και 55 εκατ. αφίξεις εκτός κρουαζιέρας και να αυξήσει τις εισπράξεις στα 36 δισ. ευρώ, χωρίς περαιτέρω πίεση στους θερινούς μήνες, υπό μία βασική προϋπόθεση: οι υποδομές να ακολουθήσουν.

Τουρισμός και υποδομές: δύο ταχύτητες

Την τελευταία δεκαετία, η τουριστική δραστηριότητα αναπτύχθηκε με σαφώς ταχύτερους ρυθμούς από τις επενδύσεις σε βασικές υποδομές. Ο ιδιωτικός τομέας κινήθηκε επιθετικά, με τις πολυτελείς κλίνες να φτάνουν στο 56% από 40% και τη βραχυχρόνια μίσθωση να ξεπερνά το 1 εκατ. κλίνες. Αντίθετα, οι επενδύσεις σε ενέργεια, ύδρευση, απορρίμματα, τοπικές μεταφορές και δημόσια διοίκηση παρουσίασαν σημαντική υστέρηση, με εξαίρεση τις αερομεταφορές.

Η απόκλιση αυτή αποτυπώνεται εντονότερα στα νησιά, που συγκεντρώνουν το 44% του ελληνικού τουρισμού και το 11% του παγκόσμιου νησιωτικού τουρισμού, με επτά ελληνικά νησιά στο Top 30 διεθνώς.

Περιφέρειες και πόλεις: Κρήτη και Αθήνα σε διαφορετική ωρίμανση

Το 2025 επιβεβαίωσε ότι η Κρήτη δεν στηρίζεται πλέον αποκλειστικά στην καλοκαιρινή αιχμή. Οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 5,3%, με κρίσιμο στοιχείο τη διεύρυνση της τουριστικής περιόδου από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο, καθώς άνοιξη και φθινόπωρο αποκτούν ουσιαστικό ρόλο.

Στον αντίποδα, ο εσωτερικός τουρισμός στο τέλος της χρονιάς επλήγη και πάλι από τα μπλόκα των αγροτών, με ακυρώσεις στους ορεινούς προορισμούς της χώρας.

Για την Αθήνα, το 2025 ολοκληρώθηκε με θετικό πρόσημο και ενισχυμένη ισορροπία μεταξύ εποχών και αγορών. Η πόλη εδραιώνει τη θέση της ως αστικός προορισμός διεθνούς απήχησης, ωστόσο το μεγάλο ζητούμενο για την επόμενη ημέρα είναι η καθημερινή λειτουργία της. Προσβασιμότητα, μεταφορές, καθαριότητα, δημόσιος χώρος και εμπειρία κατοίκων και επισκεπτών αναδεικνύονται σε καθοριστικούς παράγοντες. Ο τουρισμός δεν μπορεί να λειτουργεί αποκομμένος από την πόλη ούτε εις βάρος της.

Η προειδοποίηση Βασιλικού: «Όλα μπορούν να ανατραπούν σε μια νύχτα»

Χωρίς ανησυχητικά σήματα στο άμεσο πεδίο, αλλά με σαφή προειδοποίηση, τοποθετεί τον ελληνικό τουρισμό ο πρόεδρος του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδας και της Hotrec, Αλέξανδρος Βασιλικός. Όπως σημειώνει στο TN, δεν υπάρχουν αρνητικά μηνύματα από δείκτες όπως slots και early bookings, ωστόσο ο κλάδος λειτουργεί πλέον στην εποχή της μεγάλης αβεβαιότητας, με τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις εντάσεις στη Μέση Ανατολή και τις ευρωπαϊκές οικονομίες υπό πίεση.

Κατά τον ίδιο, το πραγματικό διακύβευμα δεν είναι το 2026 αλλά ο στρατηγικός ορίζοντας του 2036. Τα ζητήματα είναι δομικά και απαιτούν μακροπρόθεσμη στρατηγική, από το τέλος ανθεκτικότητας και τη φέρουσα ικανότητα, έως το ανθρώπινο δυναμικό, τη βραχυχρόνια μίσθωση, την ψηφιακή μετάβαση και τη στήριξη της οικογενειακής ξενοδοχίας.

Βραχυχρόνια μίσθωση: από την ανάκαμψη στην ωρίμανση

Η ελληνική αγορά βραχυχρόνιας μίσθωσης περνά σε φάση ωρίμανσης. Σύμφωνα με το μηνιαίο δελτίο του ΙΝΣΕΤΕ, το καλοκαίρι του 2025 καταγράφηκαν ιστορικά υψηλά επίπεδα προσφοράς, με 247.000 καταλύματα τον Αύγουστο και πάνω από 1,08 εκατ. διαθέσιμες κλίνες. Η πρόκληση πλέον είναι η μετάβαση από την ποσοτική στην ποιοτική ανάπτυξη, με μέτρα ελέγχου σε υπερκορεσμένες περιοχές και ενίσχυση της επαγγελματικής διαχείρισης μέσω τεχνολογίας.

Επενδύσεις, openings και το 2026 που έρχεται

Το 2025 χαρακτηρίστηκε από εντυπωσιακά openings και επενδυτικά project σε Κρήτη, Κέρκυρα, Θεσσαλονίκη και Κάρπαθο. Για το 2026, η Κρήτη βρίσκεται στο επίκεντρο με το άνοιγμα του Ikos Kissamos, επένδυση άνω των 125 εκατ. ευρώ, ενώ στην Ελούντα το Blue Palace επανατοποθετείται ως Rosewood μέσα από το project της PHAEA.

Στην Αθήνα, την άνοιξη του 2026 ανοίγει το The Ilisian, με το Conrad Athens και 307 δωμάτια και σουίτες, κατοικίες branded και έναν νέο αστικό κόμβο. Ωστόσο, το project αναδεικνύει με ένταση και τις παθογένειες της πόλης, με κατεστραμμένα πεζοδρόμια, έλλειψη καθαριότητας, δυσοσμία και αστικό περιβάλλον που δεν ανταποκρίνεται στο επίπεδο των επενδύσεων.

Αεροδρόμια, νερό και το μεγάλο έλλειμμα

Το Ελευθέριος Βενιζέλος και τα 14 αεροδρόμια της Fraport Greece ετοιμάζουν μεγάλες επενδύσεις, ενώ προχωρά το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι Ηρακλείου. Την ίδια στιγμή, εκκρεμεί ο διαγωνισμός για τα υπόλοιπα 14 περιφερειακά αεροδρόμια, πολλά εκ των οποίων βρίσκονται σε κακή κατάσταση.

Η λειψυδρία, οι αποδεκατισμένοι πόροι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και η έλλειψη τουριστικής κουλτούρας σε αρκετές τοπικές αρχές αποτελούν πλέον σοβαρό εμπόδιο. Παράλληλα, προορισμοί όπως η Μύκονος και η Σαντορίνη συχνά στοχοποιούνται ως αντιπαράδειγμα, αγνοώντας τη σημασία τους για τον ελληνικό και τον παγκόσμιο τουρισμό.

Το στοίχημα της επόμενης ημέρας

Καθώς το 2025 πέρασε πλέον στην ιστορία, είναι σαφές ότι η Ελλάδα βιώνει μία από τις πιο δυναμικές περιόδους της τουριστικής της ιστορίας. Το μεγάλο στοίχημα για το 2026 και τα επόμενα χρόνια δεν είναι να αυξήσει κι άλλο τους αριθμούς, αλλά να μετατρέψει αυτή την επιτυχία σε σταθερή, βιώσιμη ανάπτυξη, με υποδομές που αντέχουν, προορισμούς που λειτουργούν και έναν τουρισμό που συνυπάρχει με την καθημερινότητα της χώρας.

Τα πρώτα μηνύματα για το 2026 είναι ανάμικτα. Η ζήτηση παραμένει ισχυρή, αλλά πιο ευαίσθητη στις τιμές. Οι απευθείας προκρατήσεις αυξάνονται, όμως οι ταξιδιώτες ξοδεύουν πιο προσεκτικά. Ο κλάδος εισέρχεται σε φάση επιβράδυνσης, όχι κρίσης.

Το πραγματικό διακύβευμα, όμως, δεν είναι η επόμενη σεζόν. Είναι ο στρατηγικός ορίζοντας της επόμενης δεκαετίας. Υποδομές, νερό, ανθρώπινο δυναμικό, φέρουσα ικανότητα, ψηφιακή μετάβαση, βιωσιμότητα. Χωρίς αυτά, κανένα ρεκόρ δεν είναι ασφαλές.

Το 2025 απέδειξε ότι η Ελλάδα μπορεί να προσελκύει περισσότερους ταξιδιώτες από ποτέ. Το στοίχημα είναι αν μπορεί να τους υποδέχεται σωστά. Και αυτό δεν κρίνεται στα στατιστικά. Κρίνεται στην καθημερινότητα των προορισμών.

Καλή τουριστική χρονιά!

Πηγή: Tornosnews.gr