Η de facto ιρανική πολιορκία στο στρατηγικό στενό έχει στραγγαλίσει τη ναυσιπλοΐα, εγκλωβίζοντας εκατοντάδες πλοία και χιλιάδες ναυτικούς, ενώ μόνο λίγοι —και υπό ειδικές συνθήκες— φαίνεται να εξασφαλίζουν διέλευση
Η de facto πολιορκία των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν έχει πυροδοτήσει φόβους για τη σοβαρότερη διαταραχή στην παγκόσμια προσφορά πετρελαίου στα χρονικά.
Η ναυτιλιακή κίνηση έχει περιοριστεί σε σταγόνες: από τα περισσότερα από 100 πλοία ημερησίως πριν από τον πόλεμο, μόλις 21 δεξαμενόπλοια έχουν διασχίσει το πέρασμα από τις 28 Φεβρουαρίου και μετά, σύμφωνα με στοιχεία της S&P Global Market Intelligence, που επικαλείται το CNBC.
Την ίδια ώρα, η εικόνα στον Κόλπο θυμίζει ασφυξία. Τα περισσότερα πλοία παραμένουν ακινητοποιημένα έξω από το Ορμούζ, με χιλιάδες ναυτικούς εγκλωβισμένους στα πλοία τους, ενώ ορισμένοι πλοιοκτήτες εξετάζουν εναλλακτικά λιμάνια και παράκαμψη των αρχικών προορισμών τους.
Σύμφωνα με τη Windward, περίπου 400 πλοία εντοπίστηκαν να επιχειρούν στον Κόλπο του Ομάν, σχηματίζοντας ένα τεράστιο μποτιλιάρισμα γύρω από το στρατηγικό choke point.
Η Κίνα περνά πιο εύκολα
Η Τεχεράνη έχει αποφύγει σε μεγάλο βαθμό να στοχοποιήσει πλοία που συνδέονται με την Κίνα. Δεκάδες πλοία που εξέπεμπαν μέσω AIS προορισμούς ή στοιχεία που παρέπεμπαν σε κινεζική ιδιοκτησία ή κινεζικά πληρώματα συνέχισαν να δραστηριοποιούνται στον Κόλπο. Κατά τους αναλυτές της Windward, το μοτίβο αυτό δείχνει πως ενδέχεται να λειτουργεί ένα άτυπο φίλτρο πρόσβασης, στο οποίο τα πλοία που σηματοδοτούν κινεζική σχέση επιχειρούν να δηλώσουν ουδετερότητα και να αποφύγουν στοχοποίηση.
Το Πεκίνο φέρεται να βρίσκεται σε συνομιλίες με το Ιράν ώστε να εξασφαλιστεί η διέλευση φορτίων αργού πετρελαίου και LNG από το Κατάρ. Και πράγματι, το Ιράν συνέχισε να αποστέλλει εκατομμύρια βαρέλια αργού προς την Κίνα από την έναρξη του πολέμου.
Ωστόσο, ούτε η κινεζική «ταυτότητα» αποτελεί απόλυτη ασπίδα. Πλοίο κινεζικής ιδιοκτησίας που εξέπεμπε μέσω AIS το μήνυμα «China Owner» χτυπήθηκε από θραύσματα στις 12 Μαρτίου, ενώ έπλεε από τον Κόλπο προς το Τζεμπέλ Άλι στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Το περιστατικό λειτούργησε αποτρεπτικά για περαιτέρω κινεζικές διελεύσεις, παρά το γεγονός ότι μεταξύ 1ης και 15ης Μαρτίου 11 πλοία με κινεζική σύνδεση πέρασαν από τα Στενά, στην πλειονότητά τους γενικού φορτίου.
H Ελλάδα
Μεταξύ των πρώτων mainstream operators που τόλμησαν να δοκιμάσουν τη διαδρομή ήταν οι Έλληνες πλοιοκτήτες, σημειώνει το CNBC. Το Shenlong, δεξαμενόπλοιο τύπου Suezmax με σημαία Λιβερίας, υπό τη διαχείριση της αθηναϊκής Dynacom Tankers Management, διέσχισε τα Στενά γύρω στις 8 Μαρτίου, μεταφέροντας περίπου 1 εκατ. βαρέλια σαουδαραβικού αργού με προορισμό τη Βομβάη.
Ακολούθησε το Smyrni, επίσης φορτωμένο με σαουδαραβικό πετρέλαιο, το οποίο πέρασε την προηγούμενη εβδομάδα και αγκυροβόλησε επίσης στη Βομβάη. Δεν είναι ακόμη σαφές αν το πλοίο εξασφάλισε ασφαλή διέλευση εξαιτίας του φορτίου του με προορισμό την Ινδία.
Η Ινδία διαπραγματεύεται, το Πακιστάν και η Τουρκία περιμένουν
Η Ινδία φαίνεται να κινείται πιο ενεργά σε διπλωματικό επίπεδο. Ο υπουργός Εξωτερικών Σ. Τζαϊσανκάρ περιέγραψε τις απευθείας συνομιλίες με την Τεχεράνη ως παραγωγικές, αφήνοντας να εννοηθεί πως η ινδική παρέμβαση έχει αποδώσει. Δύο ινδικά πλοία μεταφοράς υγραερίου έλαβαν άδεια διέλευσης, με το ένα να έχει ήδη φτάσει και το δεύτερο να αναμένεται.
Παράλληλα, περίπου 22 πλοία που μεταφέρουν αργό, LPG και LNG παραμένουν αγκυροβολημένα περιμένοντας επιβεβαίωση ασφαλούς περάσματος.
Στο μεταξύ, πακιστανικό Aframax με φορτίο αργού από το Άμπου Ντάμπι έγινε τη Δευτέρα το πρώτο επιβεβαιωμένο μη ιρανικό φορτηγό πλοίο που πέρασε το choke point εκπέμποντας κανονικά τη θέση του. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την εκτίμηση πως ορισμένες αποστολές λαμβάνουν ασφαλή διέλευση έπειτα από διαπραγμάτευση.
Αντίστοιχα, οι τουρκικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι ένα τουρκικής ιδιοκτησίας πλοίο έλαβε άδεια να περάσει αφού είχε προσεγγίσει ιρανικό λιμάνι. Άλλα 14 τουρκικών συμφερόντων πλοία παραμένουν στην περιοχή, αναμένοντας clearance.
Τυχαία χτυπήματα και χάος στις εναλλακτικές διαδρομές
Παρά τις μεμονωμένες διελεύσεις, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν στην πράξη κλειστά για την παγκόσμια ενεργειακή ροή, σημειώνει το CNBC. Το Ιράν συνεχίζει σποραδικές επιθέσεις κατά πλοίων, οι οποίες, σύμφωνα με ναυτιλιακούς αναλυτές, μοιάζουν «τυχαίες» και δεν ακολουθούν σαφές μοτίβο. Στόχος τους φαίνεται να είναι η σύγχυση και η αποδιοργάνωση, όχι η επιλεκτική τιμωρία συγκεκριμένων σημαιών ή τύπων πλοίων.
Τουλάχιστον 16 πλοία έχουν πληγεί σε ύδατα κοντά στο λιμάνι Φουτζάιρα των ΗΑΕ, στο Κορ Αλ Ζουμπάιρ του Ιράκ και στον Κόλπο του Ομάν, σύμφωνα με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό. Ορισμένα από τα πλοία που χτυπήθηκαν είχαν δεσμούς με δυτικές ή αραβικές χώρες του Κόλπου, όπως οι ΗΠΑ, τα ΗΑΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο, μέσω ιδιοκτησίας ή νηολόγησης. Άλλα προέρχονταν από την Ταϊλάνδη, το Βιετνάμ και τη Βραζιλία, στοιχείο που δείχνει ευρεία στοχοποίηση πυκνών εμπορικών διαδρόμων και όχι εστιασμένη πίεση σε μία μόνο εθνικότητα.
Η αβεβαιότητα αυτή έχει προκαλέσει αλυσιδωτό χάος και στις εναλλακτικές διαδρομές. Πλοιοκτήτες αναζητούν εφεδρικά λιμάνια, διαδρομές εκτός Ορμούζ και λύσεις χερσαίας μεταφοράς, αυξάνοντας την πίεση σε δευτερεύοντες κόμβους της περιοχής. Από τα 81 containerships που είχαν αρχικά προορισμό λιμάνια κατά μήκος των Στενών, τα 43 έχουν ήδη εκτραπεί προς άλλα λιμάνια του Κόλπου, ενώ τα υπόλοιπα εγκατέλειψαν εντελώς την περιοχή.
Τα φορτία κατευθύνονται πλέον σε λιμάνια εκτός των Στενών, κυρίως στη Φουτζάιρα και το Χορ Φακκάν στα ΗΑΕ, αλλά και στο Σοχάρ του Ομάν, προτού μεταφερθούν οδικώς στους τελικούς προορισμούς τους.
Πηγή: naftemporiki.gr με πληροφορίες από CNBC
Ακολουθήστε μας στο Google News για να ενημερώνεστε για τα τελευταία νέα
