Την άμεση απόσυρση της υπουργικής απόφασης για τις σχολικές εκδρομές ζητά το Διοικητικό Συμβούλιο του εκπαιδευτικού σωματείου, με έδρα το 1ο Γυμνάσιο Χανίων, με επίσημο δελτίο Τύπου που εκδόθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026, με αριθμό πρωτοκόλλου 2490, και απευθύνεται στα σχολεία του νομού, στα μέλη του σωματείου, στα μέσα ενημέρωσης και στη Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.
Στο επίκεντρο της ανακοίνωσης βρίσκεται η Υπουργική Απόφαση 109113/ΓΔ1 της 19ης Αυγούστου 2026, με τίτλο «Εκπαιδευτικές δράσεις εκτός σχολικής μονάδας μαθητών/τριών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης δημόσιων και ιδιωτικών σχολείων». Το σωματείο εκτιμά ότι οι νέες ρυθμίσεις αυστηροποιούν σε τέτοιο βαθμό τη διαδικασία προγραμματισμού και πραγματοποίησης των εκπαιδευτικών επισκέψεων, ώστε στην πράξη να τις καθιστούν ανέφικτες.
Όπως αναφέρεται στο δελτίο Τύπου, μια ευχάριστη και δημιουργική πλευρά της σχολικής ζωής, η οποία αποτελεί σημαντικό μέρος της παιδαγωγικής διαδικασίας, μετατρέπεται σε μια ιδιαίτερα απαιτητική διοικητική διαδικασία, με πρόσθετες υποχρεώσεις και ευθύνες για τους εκπαιδευτικούς.
Τριμελής επιτροπή και εκτεταμένος έλεγχος δικαιολογητικών
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το άρθρο 17 της απόφασης προβλέπει τη συγκρότηση τριμελούς επιτροπής με σχετικό πρακτικό. Η επιτροπή αναλαμβάνει την ευθύνη για την υλοποίηση και τον συντονισμό όλων των εκπαιδευτικών δράσεων που απαιτούν μετακίνηση με μεταφορικό μέσο, ενώ φροντίζει και για την ανάρτηση των σχετικών ανακοινώσεων στην ιστοσελίδα του σχολείου.
Η ίδια επιτροπή καλείται να ελέγχει ότι πληρούνται σωρευτικά όλες οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις για τα τουριστικά γραφεία που αναλαμβάνουν τις μετακινήσεις. Ειδικότερα, απαιτούνται:
- Υπεύθυνη δήλωση μέσω gov.gr από τον νόμιμο εκπρόσωπο του τουριστικού γραφείου, σχετικά με τη μη συνδρομή στο πρόσωπό του και στα πρόσωπα που θα διαθέσει για την εκτέλεση της σύμβασης των λόγων αποκλεισμού που αναφέρονται στα στοιχεία ii, iii και vi της απόφασης, καθώς και αντίγραφο γενικής, άλλης ισχύουσας ή ισοδύναμης άδειας τουρισμού.
- Τα απαραίτητα νομιμοποιητικά έγγραφα για τη νόμιμη σύσταση και εκπροσώπηση του γραφείου, καθώς και αντίγραφο της ασφάλισης επαγγελματικής αστικής ευθύνης.
- Φορολογική ενημερότητα για οφειλές προς το Δημόσιο, σε ισχύ.
- Ασφαλιστική ενημερότητα, επίσης σε ισχύ.
- Γενικό πιστοποιητικό από το Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ).
- Αποδεικτικό καταχώρισης στο Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, σύμφωνα με το άρθρο 20 του Ν. 4557/2018.
Το σωματείο υποστηρίζει ότι οι απαιτήσεις αυτές αυξάνουν σημαντικά τον διοικητικό φόρτο των σχολικών μονάδων, καθώς οι εκπαιδευτικοί καλούνται να διεκπεραιώνουν διαδικασίες ελέγχου και τεκμηρίωσης που ξεπερνούν, όπως σημειώνεται, τον παιδαγωγικό τους ρόλο.
Αιτιολόγηση προορισμού και αξιολόγηση προσφορών
Ένα ακόμη σημείο που επισημαίνεται στο δελτίο Τύπου είναι η υποχρέωση του Συλλόγου Διδασκόντων να αιτιολογεί την επιλογή του προορισμού για κάθε εκπαιδευτική δράση. Όπως αναφέρει το σωματείο, αυτό συνεπάγεται τη συνεχή σύνταξη πρακτικών, ακόμη και για την τεκμηρίωση επιλογών που οι εκπαιδευτικοί θεωρούν ότι μπορούν να κάνουν με βάση παιδαγωγικά κριτήρια.
Παράλληλα, για κάθε επίσκεψη προβλέπεται η ανάρτηση πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος στην ιστοσελίδα της σχολικής μονάδας. Ο Σύλλογος Διδασκόντων επιλέγει την προσφορά που κρίνεται πλέον συμφέρουσα, λαμβάνοντας υπόψη τη σχέση ποιότητας και τιμής των παρεχόμενων υπηρεσιών. Η επιλογή πρέπει να αιτιολογείται με πρακτικό, όπως και η απόρριψη των υπόλοιπων προσφορών.
Στις προβλεπόμενες διαδικασίες περιλαμβάνεται ακόμη ο επιτόπιος τροχονομικός έλεγχος των λεωφορείων από την Τροχαία. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο έλεγχος πραγματοποιείται εφόσον έχουν αποσταλεί εγκαίρως όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.
Ευθύνες για την ταχύτητα, τις εγκαταστάσεις και την καταλληλότητα των χώρων
Το σωματείο επισημαίνει ότι οι υποχρεώσεις δεν περιορίζονται στην επιλογή του μεταφορικού μέσου και στον έλεγχο των εγγράφων. Ο υπεύθυνος της επίσκεψης και οι συνοδοί εκπαιδευτικοί καλούνται να επιβλέπουν και την τήρηση των ορίων ταχύτητας του λεωφορείου.
Επιπλέον, η Επιτροπή Οργάνωσης και Υλοποίησης Εκπαιδευτικών Δράσεων, σε συνεργασία με τον υπεύθυνο της δράσης, οφείλει να μεριμνά εγκαίρως για τη λήψη αντιγράφων των απαιτούμενων αδειών νόμιμης λειτουργίας των εγκαταστάσεων και των υπηρεσιών στον χώρο της επίσκεψης. Ο υπεύθυνος της επίσκεψης καλείται επίσης να ελέγχει την καταλληλότητα του χώρου υποδοχής των μαθητών.
Για τη φετινή χρονιά, σύμφωνα με το δελτίο Τύπου, ο ετήσιος ή τετραμηνιαίος προγραμματισμός των εκπαιδευτικών δράσεων πρέπει να υποβάλλεται και στον Σύμβουλο Εκπαίδευσης Παιδαγωγικής Ευθύνης της σχολικής μονάδας, για ενημέρωση. Ο Σύμβουλος μπορεί να διατυπώνει παρατηρήσεις και προτάσεις, οι οποίες, όπως διευκρινίζεται, δεν είναι δεσμευτικές για τη σχολική μονάδα.
Καταγγελίες για γραφειοκρατία, επαγγελματική εξουθένωση και μετακύλιση ευθυνών
Το εκπαιδευτικό σωματείο εκτιμά ότι οι νέες ρυθμίσεις επιβαρύνουν περαιτέρω τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι ήδη αντιμετωπίζουν αυξημένο φόρτο εργασίας. Στην ανακοίνωση γίνεται λόγος για «πολυ-εργαλειοποίηση» των εκπαιδευτικών, ανούσιο γραφειοκρατικό φόρτο, συνεχή μετατόπιση ευθυνών και πίεση για την εκπλήρωση τυπικών προϋποθέσεων.
Όπως υποστηρίζεται, η κατάσταση αυτή εντείνει την ανασφάλεια, περιορίζει την παιδαγωγική αυτονομία και ενισχύει τον ρόλο των εκπαιδευτικών ως εκτελεστών οδηγιών, συμβάλλοντας παράλληλα στην επαγγελματική εξουθένωση.
Το δελτίο Τύπου θέτει επίσης το ζήτημα του οικονομικού κόστους που επιβαρύνει τις οικογένειες για τη συμμετοχή των παιδιών στις εξωσχολικές δράσεις. Το σωματείο τονίζει ότι δεν υπάρχει σχετική μέριμνα για τις οικογένειες με χαμηλά εισοδήματα ή για όσες αντιμετωπίζουν ανεργία, με αποτέλεσμα, όπως υποστηρίζει, να δημιουργούνται εμπόδια στη συμμετοχή των μαθητών.
Ταυτόχρονα, επισημαίνεται ότι οι εκπαιδευτικοί καλούνται να εργαστούν υπερωριακά χωρίς αμοιβή και να αναλάβουν ευθύνες χωρίς επαρκή κάλυψη. Το σωματείο εκφράζει ανησυχία για τις συνέπειες που μπορεί να αντιμετωπίσουν οι εκπαιδευτικοί σε περίπτωση περιστατικού κατά τη διάρκεια μιας μετακίνησης, υποστηρίζοντας ότι το Υπουργείο Παιδείας και η διοίκηση μεταφέρουν σε αυτούς την ευθύνη για πιθανά προβλήματα.
Στην ανακοίνωση γίνεται ακόμη αναφορά στην παραπομπή εκπαιδευτικών σε πειθαρχικές διαδικασίες, τόσο για τη συνδικαλιστική τους δράση όσο και έπειτα από καταγγελίες τρίτων. Το σωματείο επικαλείται τις περιπτώσεις αυτές ως επιπλέον λόγο ανησυχίας για την ανάληψη των αυξημένων ευθυνών που προβλέπει το νέο πλαίσιο.
Τα αιτήματα για τις σχολικές εκδρομές
Με βάση τα παραπάνω, το Διοικητικό Συμβούλιο διατυπώνει συγκεκριμένα αιτήματα και καλεί τους Συλλόγους Διδασκόντων να περιοριστούν, προς το παρόν, σε περιπάτους, δράσεις και εκπαιδευτικές επισκέψεις που δεν απαιτούν μετακίνηση με λεωφορείο, μέχρι να αποσυρθεί η υπουργική απόφαση.
Ειδικότερα, το σωματείο ζητά:
- Την άμεση απόσυρση της Υπουργικής Απόφασης για τις εκπαιδευτικές εκδρομές και δράσεις.
- Να μην προγραμματιστεί καμία εκπαιδευτική επίσκεψη που απαιτεί μετακίνηση με λεωφορείο μέχρι να υπάρξει αλλαγή του ισχύοντος πλαισίου.
- Από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΟΛΜΕ και τους συλλόγους εκπαιδευτικών να προχωρήσουν άμεσα σε αντίστοιχες αποφάσεις και σε συγκεκριμένες δράσεις για την αποτροπή εφαρμογής της απόφασης.
- Κρατική οικονομική κάλυψη του κόστους των σχολικών εκδρομών, ώστε κανένα παιδί να μη μένει εκτός εκπαιδευτικών δράσεων εξαιτίας οικονομικών δυσκολιών.
- Τη δημιουργία ενιαίου κρατικού φορέα σχολικών μεταφορών, ο οποίος θα αναλαμβάνει μετακινήσεις μαθητών και προς αθλητικούς, πολιτιστικούς και άλλους χώρους.
- Τη θέσπιση ολοκληρωμένου θεσμικού πλαισίου για τις σχολικές εκδρομές και την εκπαιδευτική προστασία των μαθητών, με παράλληλη νομική προστασία των εκπαιδευτικών κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
- Την καταβολή υπερωριακής αμοιβής και αποζημίωσης εκτός έδρας στους εκπαιδευτικούς που συνοδεύουν μαθητές στις εκδρομές και στις εκπαιδευτικές μετακινήσεις.
Το σωματείο καλεί τους εκπαιδευτικούς να μην προχωρήσουν στον προγραμματισμό εκδρομών με λεωφορείο έως ότου το Υπουργείο αποσύρει την απόφαση, ενώ ζητά από τις συνδικαλιστικές οργανώσεις να αναλάβουν πρωτοβουλίες για την εφαρμογή των αιτημάτων του.
Δείτε παρακάτω ολόκληρο το αίτημα του 1ου Γυμνασίου Χανίων για την άμεση απόσυρση της υπουργικής απόφασης για τις σχολικές εκδρομές.
