Εσπερίδα για το Παρατηρητήριο Τοπίου Κρήτης

Στόχος του Παρατηρητήριου είναι να αποτελέσει έναν μόνιμο μηχανισμό παρακολούθησης, τεκμηρίωσης, αξιολόγησης και ανάδειξης του τοπίου της Κρήτης 

Το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΜΣ–ΙΤΕ), το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης του Πανεπιστημίου Κρήτης (ΜΦΙΚ) και η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης (ΑΔΚ) συνδιοργανώνουν Εσπερίδα με θέμα:

«Παρατηρητήριο Τοπίου Κρήτης: Το Τοπίο ως Δυναμική Σχέση Ανθρώπου και Περιβάλλοντος – Εργαστήριο Συμμετοχικής Χαρτογράφησης Τοπίου» η οποία θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026, στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου (ΚΑΜ), στο Ενετικό Λιμάνι Χανίων (17:30-21:00).

Η εκδήλωση διοργανώνεται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου HORIZON-MSCA-TOPIO (επιστημονικός υπεύθυνος Κύριος Ερευνητής Δρ. Δημήτρης Αλεξάκης, ΙΜΣ/ΙΤΕ) και της πρωτοβουλίας για τη δημιουργία του Παρατηρητηρίου Τοπίου Κρήτης. Το Παρατηρητήριο αποτελεί κοινή πρωτοβουλία του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών του ΙΤΕ, του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης του Πανεπιστήμιου Κρήτης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης, με το ΙΜΣ–ΙΤΕ να έχει τον επιστημονικό συντονισμό της δράσης. Στόχος του Παρατηρητήριου είναι να αποτελέσει έναν μόνιμο μηχανισμό παρακολούθησης, τεκμηρίωσης, αξιολόγησης και ανάδειξης του τοπίου της Κρήτης, υποστηρίζοντας τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων και τη βιώσιμη διαχείριση του χώρου.

Το τοπίο αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της Κρήτης, αλλά και βασικό παράγοντα ποιότητας ζωής, ταυτότητας και βιώσιμης ανάπτυξης. Παράλληλα, δέχεται ολοένα και μεγαλύτερες πιέσεις από την κλιματική αλλαγή, τις μεταβολές στις χρήσεις γης, την τουριστική και αστική ανάπτυξη, τις υποδομές και την υποβάθμιση των φυσικών οικοσυστημάτων.

Η Εσπερίδα θα προσπαθήσει να αναδείξει τη σημασία του Τοπίου ως κοινού αγαθού και τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ένα Παρατηρητήριο Τοπίου στην παρακολούθηση, αξιολόγηση και βιώσιμη διαχείριση των Τοπίων της Κρήτης. Συγκεκριμένα, κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα παρουσιαστούν:

• η πρόταση για τη λειτουργία του Παρατηρητηρίου Τοπίου Κρήτης
• οι αρχές και οι στόχοι της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου
• η εμπειρία από Ευρωπαϊκά Παρατηρητήρια Τοπίου
• ζητήματα περιβάλλοντος, πολιτιστικής κληρονομιάς και κοινωνικής συμμετοχής
• σύγχρονες μέθοδοι παρακολούθησης και αξιολόγησης Τοπίου μέσω γεωπληροφορικής και τηλεπισκόπησης

Η Εσπερίδα θα ολοκληρωθεί με Εργαστήριο Συμμετοχικής Χαρτογράφησης Τοπίου, με πιλοτική περιοχή τα Φαλάσαρνα Κισσάμου Χανίων, όπου οι συμμετέχοντες θα κληθούν να καταγράψουν τις αξίες, και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ενός από τα σημαντικότερα τοπία της Κρήτης.