Η χρονιά του όλα ή τίποτα

Του Μιχάλη Ψύλου- Oι προσδοκίες είναι πολλές φορές τόσο υψηλές που σπάνια συνάδουν στην πραγματική ζωή

Υποδεχθήκαμε το 2026 με ελπίδα και προσδοκίες. Θεωρώντας ίσως ότι η σωτηρία θα έρθει με την αλλαγή του χρόνου.
Μόνο που οι προσδοκίες είναι πολλές φορές τόσο υψηλές που σπάνια συνάδουν στην πραγματική ζωή.

Οι αποφάσεις άλλωστε δεν είναι ευχές, είναι στόχοι, μετρήσεις και αυτοεπιβαλλόμενες απαιτήσεις τυλιγμένες σε έναν θετικισμό: όλοι στοχεύουμε στη νέα χρονιά «να ζήσουμε καλύτερα και να «επιτύχουμε περισσότερα».

Όπως συμβαίνει βέβαια στην ζωή, συχνά, μεταθέτουμε πολλά από τα ανεπίλυτα ζητήματά μας από το 2025 ,στους ώμους του 2026.

Θέλουμε να ικανοποιηθούν τα εδώ και καιρό άλυτα αιτήματά μας. Στην πραγματικότητα, όλα αυτά είναι ανάγκες, όχι στόχοι. Ελπίζουμε βέβαια ότι τα διαρθρωτικά προβλήματα δεν θα αναβληθούν πλέον, αλλά θα επιλυθούν οριστικά.

Ο πλανήτης όλος έχει εισέλθει στη «χρονιά Όλα ή Τίποτα».

Στην Ουκρανία και τη Γάζα που μονοπώλησαν το διεθνές ενδιαφέρον, φαίνεται ότι ο πόλεμος οδεύει προς ένα τέλος, έστω και προσωρινό.

Δεν υπάρχει άλλωστε ρεαλιστικός τρόπος για να επιλυθεί πλήρως το Ουκρανικό ούτε η δημιουργία Παλαιστινιακού κράτους. Αλλά ο τερματισμός των εχθροπραξιών είναι απαραίτητος . Μια ατελής ειρήνη που απλώς αναβάλλει την τελική αναμέτρηση.

Η πρόβλεψη για το 2026 δείχνει μια ανακωχή παρόμοια με την κορεατική, μια ένοπλη και επισφαλής ειρήνη
Ο πρόεδρος Τραμπ βιάζεται να ανακηρύξει μια γρήγορη διπλωματική νίκη. Επιβάλλοντας μια συμφωνία πριν η Ρωσία πέσει εντελώς στα χέρια της Κίνας. Θέλει να κάνει δουλειές με τη Μόσχα, όπως και στην μετατροπή της Γάζας σε «Ριβιέρα» της ανατολικής Μεσογείου.

Νέα τραγωδία ή νέα αρχή

Η νέα χρονιά θα αποφασίσει αν τα δύο μέτωπα θα βρεθούν στο ενδιάμεσο μιας νέας τραγωδίας ή μιας καινούριας αρχής.

Αν είχαμε βέβαια το θάρρος να απομακρυνθούμε από την καθημερινή πολεμική με τον Τραμπ και να μάθουμε να βλέπουμε τα προβλήματα και από στρατηγική άποψη , θα συνειδητοποιούσαμε ότι οι συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, επιτάχυναν την κρίση στην Ευρώπη.

Η άρνηση αυτής της πραγματικότητας είναι παράλογη, επειδή αυτή η κρίση είναι σοβαρή και θα συνεχιστεί ακόμη και μετά τον πόλεμο.
Η Ευρώπη μας είναι εύθραυστη και κατακερματισμένη. Εχοντας την ατυχία σε αυτή την κρίσιμη ώρα να καθοδηγείται από «πολιτικούς νάνους». «Ηγέτες» που νοιάζονται κυρίως για την επανεκλογή τους.

Πολιτικούς που αρκούνται σε περισπούδαστες διακηρύξεις και από επιρροή μηδέν. Μιλούν μόνο για τον επαξεπλισμό της ΕΕ , αδιαφορώντας για τα πραγματικά προβλήματα των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων,

Ξεθώριασε ο ενθουσιασμός

Για αυτό και ο ευρωπαϊκός ενθουσιασμός έχει ξεθωριάσει στις καρδιές των περισσότερων Ευρωπαίων, οι οποίοι δεν έχουν πλέον μια χαρισματική ιδέα για την ΕΕ. Αλλά πάνω απ’ όλα ή και αποκλειστικά την οικονομίστικη πτυχή του οικοδομήματος.

Οι Βρυξέλλες υποστήριξαν για παράδειγμα, γενναιόδωρα την Ουκρανία, με την πεποίθηση ότι ο Πούτιν σύντομα θα κουραζόταν και, εξαντλημένος από τις διεθνείς κυρώσεις, θα διαπραγματευόταν τον τερματισμό του πολέμου.
Μήπως έχουμε ξεχάσει ότι η φον ντερ Λάιεν πριν τρία χρόνια ανακοίνωνε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο -μέσα σε χειροκροτήματα- ότι οι Ρώσοι αναγκάζονται να αποσυναρμολογήσουν τα …πλυντήρια ρούχων για να ανακτήσουν τα μικροτσίπ για τα όπλα τους.

Οσο και αν λίγοι παίρνουν πλέον στα σοβαρά την φον ντερ Λάιεν, η πολιτική της ΕΕ ήταν ένα τεράστιο στρατηγικό και πολιτικό λάθος. Επειδή οι φωστήρες της Κομισιόν ξέχασαν ότι οι Ρώσοι έχουν πίσω τους μια χιλιετή ιστορία θυσιών, αλλά και μια σχεδόν ανεξάντλητη πηγή φυσικών πόρων. Και σε έναν κόσμο που διψάει για ενέργεια, θα έβρισκαν -όπως έχει συμβεί-νέους πελάτες και επομένως προμηθευτές όπλων.

Η άμεση συνέπεια είναι ότι η Ευρώπη έχει πραγματικά καταστεί περιθωριακή, σχεδόν «άχρηστη» στην παγκόσμια σκηνή, ενώ μακροπρόθεσμα ο πόλεμος καταναλώνει πολλούς από τους πόρους μας χωρίς να λύνει τίποτα.

Στην πραγματικότητα, η Μόσχα είναι πλέον σύμμαχος με όλο τον κόσμο, και όχι μόνο με τις BRICS, ενώ οι χώρες της G7 αγωνίζονται να αντιμετωπίσουν τον οικονομικό, δημογραφικό, ακόμη και στρατιωτικό ανταγωνισμό ενός κόσμου που έχει ανατραπεί σε σύγκριση ακόμη και με τις αρχές του αιώνα.

Πιο δύσκολο το έργο του 2026

Στην Ευρώπη, εξακολουθούμε να μην συνειδητοποιούμε ότι έχουν περάσει τρεις γενιές από την απόβαση στη Νορμανδία και ότι σήμερα αντιπροσωπεύουμε λιγότερο από το 10% ενός κόσμου που δεν μας χρειάζεται πλέον, θεωρώντας μας συχνά παλιούς, ξεπερασμένους, ίσως καλούς για τον τουρισμό αλλά κατά τα άλλα αδιάφορους.

Η Ευρώπη σίγουρα αντιπροσωπεύει έναν καλύτερο κόσμο όσον αφορά το δημοκρατικό της νόημα, τις περιβαλλοντικές της παρορμήσεις και την κοινωνική προστασία, αλλά σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, η ΕΕ δεν μπορεί να ανταγωνιστεί παρά μόνο σε λίγους περιθωριακούς τομείς.

Δεν είναι ηττοπάθεια να μιλάμε για μια ευρωπαϊκή κρίση. Αντίθετα, είναι η αναγνώριση μιας θλιβερής αλήθειας.

Όπως καταλαβαίνετε το έργο του 2026 θα είναι πιο δύσκολο από ό,τι το 2025.

Ας ελπίσουμε βέβαια ότι μέχρι το 2027 θα έχουν ξεπεραστεί πολλά από αυτά τα ζητήματα και ότι το 2026 θα μείνει στην ιστορία ως μια χρονιά που έκανε τη διαφορά.

Πηγή: Ναυτεμπορική