Ποιοι είναι οι 10 «κόφτες» που μειώνουν τις συντάξεις

Σημαντικές απώλειες για τους συνταξιούχους

Με νέες απώλειες ύψους 3,5 δισ. ευρώ καλούνται να έρθουν αντιμέτωποι οι συνταξιούχοι το 2026, εξαιτίας δέκα βασικών «κοφτών» που συνεχίζουν να περιορίζουν τα εισοδήματά τους. Σύμφωνα με την ΕΝΥΠΕΚΚ, οι συνολικές απώλειες των συνταξιούχων από το 2010 έως σήμερα ξεπερνούν τα 130 δισ. ευρώ, λόγω μνημονιακών νόμων που εξακολουθούν να ισχύουν.

Οι απώλειες του 2026

Ειδικότερα, για το νέο έτος οι συνταξιούχοι αναμένεται να χάσουν:

2,2 δισ. ευρώ από την εισφορά υπέρ υγείας (6%)
888 εκατ. ευρώ από την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) σε κύριες και επικουρικές συντάξεις
500 εκατ. ευρώ λόγω της προσωπικής διαφοράς

Ο νέος χάρτης των συντάξεων

Τα στοιχεία του πληροφοριακού συστήματος «ΗΛΙΟΣ» (Οκτώβριος 2025) αποτυπώνουν μια ιδιαίτερα δυσμενή εικόνα για το ύψος των συντάξεων. Από τους 2.517.615 συνταξιούχους:

55,34% (1.393.394 άτομα) λαμβάνουν σύνταξη έως 940 ευρώ καθαρά (1.000 ευρώ μεικτά)
36,40% (916.569 άτομα) λαμβάνουν έως 658 ευρώ καθαρά (700 ευρώ μεικτά)
28,36% (714.168 άτομα) λαμβάνουν έως 564 ευρώ καθαρά (600 ευρώ μεικτά)
18% (453.640 άτομα) λαμβάνουν έως 480 ευρώ καθαρά (500 ευρώ μεικτά)

Οι 10 «κόφτες» που μειώνουν τις συντάξεις

Νόμος Κατρούγκαλου
Εφαρμόζεται πλήρως, με σημαντικές περικοπές σε κύριες, επικουρικές, εφάπαξ και συντάξεις χηρείας.
Φορολογικό πλαίσιο 2026 και «fiscal drag»
Η πλειονότητα των συνταξιούχων έχει ετήσιο εισόδημα κάτω από 10.000 ευρώ (833 ευρώ τον μήνα), χωρίς καμία προσαρμογή στη φορολογική κλίμακα ή στο αφορολόγητο. Ο πληθωρισμός «ροκανίζει» σταδιακά το πραγματικό εισόδημα, αυξάνοντας έμμεσα τη φορολογική επιβάρυνση.
Προσωπική διαφορά
Συνεχίζει να μειώνει ή να «παγώνει» τις αυξήσεις για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους. Από 1/1/2026 οι αυξήσεις θα καταβάλλονται κατά το ήμισυ, ενώ η πλήρης κατάργηση της προσωπικής διαφοράς μετατίθεται για το 2027.
Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ)
Επιβάλλεται διπλή φορολόγηση με συντελεστές από 3% έως 14%. Για το 2026 προβλέπεται είσπραξη 888 εκατ. ευρώ, με το συνολικό ποσό της ΕΑΣ την τελευταία 14ετία να προσεγγίζει τα 10 δισ. ευρώ.
Αυξήσεις κάτω από τον πληθωρισμό
Οι προβλεπόμενες αυξήσεις (2,4% μεικτά για το 2026) δεν καλύπτουν την ακρίβεια, οδηγώντας σε περαιτέρω απώλεια αγοραστικής δύναμης.
Παγωμένες επικουρικές συντάξεις
Δεν έχουν αυξηθεί από το 2010, με πραγματικές απώλειες άνω του 13%. Η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος (νόμος 4387/2016) επιτρέπει αυξήσεις μόνο εφόσον υπάρχει πλεόνασμα.
Αναδρομικά 2015-2016
Παρά τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, δεν έχουν καταβληθεί σε όλους τους δικαιούχους.
Μη ολοκληρωμένος επανυπολογισμός συντάξεων
Οι καθυστερήσεις στερούν αυξήσεις και αναδρομικά από χιλιάδες συνταξιούχους.
Αυξημένη εισφορά ασθένειας (6%)
Επιβάλλεται και στις επικουρικές συντάξεις, χωρίς καμία πρόβλεψη προστασίας από τον πληθωρισμό.
Απουσία κατώτατης σύνταξης
Από το 2015 δεν υφίσταται «δίχτυ ασφαλείας», με αποτέλεσμα συντάξεις να διαμορφώνονται ακόμη και κάτω από τα 400 ευρώ.