Η κρίση που δεν τελείωσε

Της Έφης Τριήρη – Η συμφωνία που ανακοινώθηκε μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ έγινε δεκτή με ανακούφιση από τις αγορές και τις κυβερνήσεις.

Οι φόβοι για μια νέα ενεργειακή κρίση περιορίστηκαν και ο Ντόναλντ Τραμπ έσπευσε να παρουσιάσει την εξέλιξη ως ιστορικό διπλωματικό θρίαμβο. Ωστόσο, πίσω από τους πανηγυρισμούς, τα θεμελιώδη προβλήματα της σύγκρουσης παραμένουν άλυτα.

Η πραγματικότητα είναι ότι η συμφωνία δεν αποτελεί ειρήνη αλλά εύθραυστη ανακωχή. Το μόνο βέβαιο αποτέλεσμα φαίνεται η σταδιακή επαναφορά της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου, παρότι δεν έχουν γίνει γνωστοί οι όροι, και γι’ αυτό ακόμη και εδώ η αισιοδοξία πρέπει να είναι συγκρατημένη. Το θέμα, ωστόσο, είναι ότι τα ζητήματα που οδήγησαν στον πόλεμο παραπέμπονται σε νέες διαπραγματεύσεις.

Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου, το βαλλιστικό οπλοστάσιο της Τεχεράνης και η δράση των συμμάχων της στην περιοχή δεν έχουν ακόμη αντιμετωπιστεί. Αντιθέτως, μεταφέρονται στο επόμενο στάδιο συνομιλιών, χωρίς καμία εγγύηση επιτυχίας.

Παράλληλα, η κρίση ανέδειξε και μια λιγότερο ορατή εξέλιξη, τη διαφοροποίηση των συμφερόντων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ. Ο Τραμπ επιδιώκει τον τερματισμό της σύγκρουσης, ενώ το Ισραήλ εξακολουθεί να θεωρεί ότι οι βασικές απειλές παραμένουν.

Τελικά, η μεγαλύτερη επιτυχία του Ιράν δεν είναι στρατιωτική αλλά πολιτική. Παρά τις απώλειες και τις καταστροφές που υπέστη, κατάφερε να μετατρέψει το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ σε ισχυρό διαπραγματευτικό όπλο. Ανάγκασε τις μεγάλες δυνάμεις να επιστρέψουν στο τραπέζι των συνομιλιών και πέτυχε να συνδέσει την παγκόσμια οικονομική σταθερότητα με τις δικές του απαιτήσεις.

Γι’ αυτό και οι πανηγυρισμοί είναι πρόωροι. Η συμφωνία της Παρασκευής μπορεί να αποτρέψει μια άμεση κλιμάκωση, αλλά δεν λύνει τη σύγκρουση. Ο Τραμπ ίσως κέρδισε χρόνο και πολιτικές εντυπώσεις. Την ειρήνη, όμως, δεν την έχει κερδίσει ακόμη, γιατί δεν κρίνεται από το τέλος των εχθροπραξιών, παρά μόνο από την επίλυση των αιτιών που τις προκάλεσαν. Και σε αυτό το πεδίο η πραγματική διαπραγμάτευση μόλις αρχίζει.

Πηγή: naftemporiki.gr