Εκλογικό «πόκερ» για όλη τη Μέση Ανατολή

Του Μιχάλη Ψύλου – Μπενιαμίν Νετανιάχου ή Γκάντι Άιζενκοτ; Το Ισραήλ αποφασίζει σήμερα για το μέλλον του.

Κάπου 7,3 εκατομμύρια ψηφοφόροι προσέρχονται στις κάλπες για να επιλέξουν τους 120 βουλευτές της Κνέσετ μεταξύ 34 κομμάτων, σε μια χώρα διχασμένη, βυθισμένη σε έναν πόλεμο χωρίς τέλος. Και ολόκληρη η Μέση Ανατολή κρατά την ανάσα της.

Από τις τελευταίες εκλογές, το 2022, πολλά έχουν συμβεί στο Ισραήλ: Είναι οι πρώτες εκλογές μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς το 2023, την βάναυση καταστροφή της Γάζας, τον αχαλίνωτο αποικισμό της Δυτικής Όχθης, τις συγκρούσεις με τον Λίβανο, τη Συρία και ιδιαίτερα με το Ιράν…

Το μέλλον του Νετανιάχου κρέμεται από μια κλωστή σε μια αναμέτρηση, κρίσιμη για ολόκληρη την περιοχή.

Η προεκλογική σύγκρουση κλιμακώθηκε άλλωστε, από μια εικόνα που δημιουργήθηκε με τεχνητή νοημοσύνη και προσομοίωνε μια πυρηνική βόμβα που έπεφτε στο Τελ Αβίβ. Ο Νετανιάχου την δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Το μήνυμά του προς τους ψηφοφόρους ήταν σαφές: αυτό θα κάνει το Ιράν αν δεν με επανεκλεγεί πρωθυπουργός.

Ο Αϊζενκοτ απάντησε: «Νετάνιαχου, είσαι υστερικός…Όπως σε κάθε προεκλογική εκστρατεία, καταφεύγεις στις ίδιες παλιές τακτικές ψεύδους και εκφοβισμού. Αυτή τη φορά, απειλώντας τους Ισραηλινούς πολίτες με μαζική καταστροφή».

Ο πόλεμος κυριαρχεί

Ο πόλεμος κυριαρχεί στην πολιτική αναμέτρηση, και όχι απλώς ως υπόδειξη. Σύμφωνα με το Channel 12, ο αρχηγός του επιτελείου Εγιάλ Ζαμίρ ζήτησε γραπτές εγγυήσεις και από τα δύο στρατόπεδα, για την μετεκλογική ανάληψη μιας νέας στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν.

Μετά την τρομοκρατική επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 υπό την ηγεσία της Χαμάς, τους διαδοχικούς πολέμους σε πολλαπλά μέτωπα, την εντεινόμενη πολιτική πόλωση και τη διογκούμενη διεθνή απομόνωση,

οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν πάντως μια αμφίρροπη μάχη: Από τη μία πλευρά, το μπλοκ των δεξιών και υπερορθόδοξων κομμάτων του «Μπίμπι» Νετανιάχου και από την άλλη, η αντιπολίτευση, με επικεφαλής τον πρώην αρχηγό του Επιτελείου, Γκάντι Άιζενκοτ.

Το χάσμα διαπερνά την πολιτική, τις κοινότητες και τις οικογένειες, ξεπερνώντας και τα σύνορα.

Κάπου 70.000 Ισραηλινοί εκτιμάται ότι έχουν επιστρέψει για να ψηφίσουν, συμπεριλαμβανομένων πολιτών που μετανάστευσαν μετά την 7η Οκτωβρίου.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ έχει ζητήσει την επανεκλογή του «Μπίμπι» για να «τελειώσει τη δουλειά» εναντίον του Ιράν. Και ο πρωθυπουργός λέει ότι έχει εμπιστευτεί στον στρατό και τη Μοσάντ τον στόχο της ανατροπής του καθεστώτος στην Τεχεράνη.

Το συναίσθημα που επικρατεί πάντως στο Ισραήλ είναι ότι ο πληθυσμός θέλει να τερματίσει την εποχή του Νετανιάχου.

Αν και ο πρωθυπουργός είναι ένα αδηφάγο «πολιτικό ζώο», που δεν πρέπει να υποτιμάται, αυτή τη φορά, οι αριθμοί πιθανότατα δεν θα τον στηρίξουν.

Η «γενιά Νετανιάχου»

Κάπου 640.000 νέοι ψηφοφόροι -σχεδόν το 10% των Ισραηλινών ψηφίζουν για πρώτη φορά, ίσως πιο ριζοσπαστικοί και θρησκευόμενοι από τους γονείς τους. Δεν γνωρίζουν κανέναν όμως, άλλο πρωθυπουργό από τον Νετανιάχου ή ειρηνευτικές συνομιλίες με τους Παλαιστίνιους.

Αν και η αντιπολίτευση φαίνεται να είναι πιο κοντά στην επίτευξη κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, οι βαθιές διαιρέσεις μεταξύ των ηγετών της -ιδιαίτερα όσον αφορά τη συνεργασία με αραβικά κόμματα-ενδέχεται να εμποδίσουν τη μετατροπή του εκλογικού πλεονεκτήματος, σε κυβερνητικό συνασπισμό.

Οι Άραβες πολίτες του Ισραήλ αποτελούν το 18% των κατοίκων ψηφοφόρων. Μπορούν να αποφασίσουν για την ισορροπία δυνάμεων, αλλά μεγάλο μέρος της αντιπολίτευσης αποκλείει τους συνασπισμούς με τα αραβικά κόμματα.

Απουσιάζει το Παλαιστινιακό

Το παλαιστινιακό ζήτημα απουσίασε σε μεγάλο βαθμό από την προεκλογική εκστρατεία του Ισραήλ. Ουδείς υποψήφιος, για παράδειγμα, δεν έχει παρουσιάσει ένα σχέδιο για το μέλλον της Γάζας, η οποία έχει καταστραφεί από τρία χρόνια βομβαρδισμών που έχουν αφήσει περίπου 75.000 νεκρούς Παλαιστινίους, σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ.

Κάθε ψήφος όμως θα κάνει όμως τη διαφορά. Η προσέλευση των Παλαιστινίων-Ισραηλινών εκτιμάται στο 63%, σε σύγκριση με 56% στις εκλογές του 2022.

Στην Ιερουσαλήμ, μόνο το 39,2% των κατοίκων μπορούν να ψηφίσουν για την Κνεσέτ, σε σύγκριση με το 77,4% στο Τελ Αβίβ. Οι περισσότεροι Παλαιστίνιοι που μένουν μόνιμα στην Ανατολική Ιερουσαλήμ, ψηφίζουν μόνο στις δημοτικές εκλογές, όχι όμως για το Κοινοβούλιο, το οποίο αποφασίζει και για τη ζωή τους.

Στη Δυτική Όχθη, ψηφίζουν οι Ισραηλινοί από τους οικισμούς των εποίκων, όχι οι Άραβες Ισραηλινοί από τα κατεχόμενα εδάφη.

Αλλά και οι παλαιστινιακές βουλευτικές εκλογές, έχουν να γίνει στη Δυτική Όχθη από το 2006. Εχουν αναβληθεί από τον πρόεδρο Μαχμούντ Αμπάς, μαζί με τις προεδρικές εκλογές, για τις 11 Σεπτεμβρίου 2027.

Οι σχέσεις Ισραήλ-Παλαιστινίων είναι σήμερα χειρότερες από ποτέ. Και η προοπτική ενός ανεξάρτητου Κράτους των Παλαιστινίων έχει ουσιαστικά, εξαφανιστεί.

Ακόμη και ο ηγέτης της αντιπολίτευσης, Γκάντι Αϊζενκοτ απορρίπτει επίσης ένα παλαιστινιακό κράτος, αλλά αντιτίθεται στην προσάρτηση της Δυτικής Οχθης και τα παράνομα φυλάκια των εποίκων.

Πολύ πιθανό, το Ισραήλ δεν θα έχει νέα κυβέρνηση ή νέο πρωθυπουργό, σήμερα το βράδυ.

Και θα χρειαστούν επίπονες διαπραγματεύσεις για να επιτευχθεί πλειοψηφία. «Και ακόμα κι αν ο Αϊζενκοτ πετύχει τις επόμενες εβδομάδες και φέρει το τέλος της εποχής Νετανιάχου, ένα θεμελιώδες ερώτημα παραμένει: Θα αλλάξουν οι ισραηλινές πολιτικές;» ρωτάει ο Γιεχούντα Σαούλ, συνιδρυτής του think tank Ofek (Ορίζων). «Για να συμβεί αυτό, θα χρειαστούμε διεθνή δέσμευση και πίεση περισσότερο από ποτέ, ώστε η ισορροπία και οι αποφάσεις να γείρουν προς τη σωστή κατεύθυνση», λέει ο ισραηλινός αναλυτής. Διαφωνεί κανείς;

Πηγή: naftemporiki.gr