Δεν περπατάει, αλλά το διατηρούμε

Toυ Δημήτρη Γ. Παπαδοκωστόπουλου – Η εκτίμηση του ΔΝΤ (στην έκθεση World Economic Outlook) για πληθωρισμό 4,2% φέτος και 3,6% το 2027 παράγει μια σειρά από βεβαιότητες για τις εγχώριες οικονομικές εξελίξεις, αρνητικές δυστυχώς, που φέρνουν διαρκώς στο προσκήνιο και το μείζον πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα, αυτό της έλλειψης παραγωγής.

Με τριτογενή τομέα (υπηρεσίες συν μεταφορές, ναυτιλιακές κυρίως), στο 80%, δευτερογενή μαζί με τις κατασκευές στο 16% και πρωτογενή στο 4%, με τάση περαιτέρω μείωσης, είναι λογικό το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών να περνάει το 6% του ΑΕΠ από 1,5% που ήταν το 2019.

Και αυτό το 6% το δανείζεται ο ιδιωτικός τομέας, με αποτέλεσμα να αυξάνεται ισόποσα το εξωτερικό χρέος που έφτασε τα 597 δισ. στο α’ τρίμηνο του 2026. Αυτό το 6%, που είναι και η τρύπα ανάμεσα σε εισαγωγές και εξαγωγές, είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας, καθώς για την κάλυψή του χρεώνεται στο εξωτερικό, και συνιστά μια διαρκή αιμορραγία, που τα πρώτα χρόνια των μνημονίων περιορίστηκε λόγω μείωσης των εισαγωγών.

Αυτή είναι η γενική εικόνα που καταλήγει σε χαμηλή ανταγωνιστικότητα της χώρας, που στην παρούσα συγκυρία πλήττεται έτι περαιτέρω από την ενεργειακή κρίση, που μας βρίσκει πάλι ανέτοιμους, εξαρτώμενους από στερεά καύσιμα και με αδυναμία εκμετάλλευσης του προϊόντος της πράσινης ενέργειας, ελλείψει μπαταριών όπως λέμε σήμερα.

Ταυτόχρονα, ο υψηλότερος πληθωρισμός, εκτός από τις αμφιβολίες που εγείρει για τις κυβερνητικές εκτιμήσεις, αυξάνει και τα δημόσια έσοδα, κάνοντας ευκολότερη την πολιτική των επιδομάτων. Μεταξύ 2019 και 2025 το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 20 δισ. και πήγε στα 205 δισ., ενώ το ονομαστικό (περιλαμβανομένης και της πληθωριστικής αύξησης των 43 δισ.) πήγε στα 248 δισ. Από τα 43 δισ., περίπου 12 δισ. μπήκαν στα ταμεία του κράτους μετατρεπόμενα σε δημοσιονομικά πλεονάσματα πάνω από τους στόχους που έφερε η υπερφορολόγηση.

Εκεί είμαστε και έτσι κινούμαστε, ενώ ελπίζουμε να μη γίνει κρίση δανεισμού η κρίση ομολόγων που αντιμετωπίζουν χώρες όπως η Γαλλία (και η Γερμανία για διαφορετικούς λόγους), γιατί τότε μπορεί να πλήξει κι εμάς αυξάνοντας τα επιτόκια δανεισμού, που θα προσθέσουν νέο χρέος στο ήδη μεγάλο. Γι’ αυτό και οι προαγορές χρέους (έστω και με ακριβότερους όρους), για τις οποίες δέχεται κριτική ο Κ. Πιερρακάκης, μοιάζουν με σωσίβια που μας κρατάνε στην επιφάνεια.

Η ίδια έκθεση του ΔΝΤ επισημαίνει ότι οι οικονομίες που εισάγουν ενέργεια και δεν συνδέονται στενά με την παγκόσμια αλυσίδα αξίας της τεχνητής νοημοσύνης αντιμετωπίζουν δυσμενέστερο συνδυασμό: υψηλότερο κόστος εισαγωγών, πιέσεις στα πραγματικά εισοδήματα, δυσκολότερες επιλογές οικονομικής πολιτικής και λιγότερα αντισταθμιστικά οφέλη από την τεχνολογική επενδυτική έκρηξη. Κι αυτή η τελευταία παρατήρηση του Ταμείου ταιριάζει γάντι στην Ελλάδα, όπου λέμε μεγάλα λόγια και φαίνεται να πασχίζουμε να μένουμε κολλημένοι σε ένα οικονομικό μοντέλο που δεν περπατάει.

Πηγή: naftemporiki.gr