Αλλάξτε και σώστε τον ΟΗΕ

Toυ Μιχάλη Ψύλου – «Σε μια εποχή βαθιάς αβεβαιότητας», όπως το έθεσε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, κάπου 130 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων αναμένονται από σήμερα στη Νέα Υόρκη για την 81η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών.

Οι ηγέτες θα εναλλάσσονται φυσικά στη σκηνή της Γενικής Συνέλευσης, αλλά η πραγματική διπλωματία θα εξελίσσεται μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. Στις διμερείς συναντήσεις και σε κατ’ ιδίαν, επαφές θα συζητηθούν οι ανοιχτές συγκρούσεις, από τον πόλεμο στην Ουκρανία, που διανύει πλέον τον πέμπτο χρόνο του, μέχρι την σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, που κλείνει τον έβδομο μήνα και έχει προκαλέσει την εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου .

Ελάχιστοι είναι βέβαια οι «αισιόδοξοι» που περιμένουν πραγματικές εξελίξεις.

Δεν είναι τυχαίο ότι το φετινό θέμα της Γενικής Συνέλευσης είναι «Αποκατάσταση της Εμπιστοσύνης». Ξεκινώντας με την εμπιστοσύνη σε έναν οργανισμό που αγωνίζεται να επιβιώσει . Με τα ερωτήματα να πληθαίνουν σχετικά με την ίδια του τη χρησιμότητά του.

Η ιδέα ενός κόσμου με κοινούς θεσμούς και κανόνες είναι τόσο σοβαρά τραυματισμένη και πολιορκημένη από αρπακτικές δυνάμεις, που αρνούνται τον ίδιο τον λόγο ύπαρξης του ΟΗΕ.

Τα Ηνωμένα Έθνη, έχουν άλλωστε υποστεί μια συνεχή αποσύνθεση σε σημείο που να βρίσκονται στα πρόθυρα της αχρηστίας.

«Αίσθημα ατιμωρησίας»

Το Συμβούλιο Ασφαλείας έχει παραλύσει. Παρακολουθεί με σταυρωμένα χέρια τη σπείρα των συγκρούσεων. Όπως δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, «τώρα επικρατεί ένα αίσθημα ατιμωρησίας».

Αντικειμενικά είναι όμως το μόνο παγκόσμιο όργανο που είναι επιφορτισμένο με τη διατήρηση της ειρήνης, το μόνο που μπορεί να εγκρίνει τη χρήση βίας, να διατάξει ειρηνευτικές επιχειρήσεις ή να επιβάλει κυρώσεις για να σταματήσει έναν πόλεμο πριν ξεσπάσει.

Δεν λείπουν φυσικά οι καλές προθέσεις. Αλλά δεν αρκούν. Ο ΟΗΕ έχει σημειώσει πραγματικές επιτυχίες, αλλά οι αποτυχίες του είναι εξίσου πραγματικές και σε μεγάλο βαθμό οφείλονται σε εμάς, τα κράτη μέλη.
Αλλά, οι διαιρέσεις είναι τεράστιες μεταξύ των πέντε μόνιμων μελών του: των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας, της Κίνας, της Γαλλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου.

Και ο πρόεδρος Τραμπ θέλει ουσιαστικά να βάλει στη θέση του ΟΗΕ, το λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης », στο οποίο θα μετέχουν όσα κράτη καταβάλουν ένα δισεκατομμύριο δολάρια στο «ταμείο»

Πιο δυνατή η χρήση βίας

Από την Ευρώπη μέχρι τη Μέση Ανατολή, από την Αφρική μέχρι την Ασία, η χρήση βίας και το δίκαιο του ισχυρού, μιλάει πιο δυνατά από το διεθνές δίκαιο και τον Χάρτη του ΟΗΕ που υποτίθεται ότι έχει στόχο να αποτρέψει τις συγκρούσεις.

Τα Ηνωμένα Έθνη, που δημιουργήθηκαν για να αποτελέσουν το κοινό έδαφος της ανθρωπότητας για εδραίωση της ειρήνης μετά τον καταστροφικό Β` Παγκόσμιο Πόλεμο, αγωνίζονται ακόμη και να διατηρήσουν αυτό το παγκόσμιο όνειρο. Δεν είναι μυστικό ότι το οικοδόμημα του ΟΗΕ απαιτεί βαθιές μεταρρυθμίσεις για να αποφευχθεί η πλήρης κατάρρευσή του.

Η σύνθεση των μόνιμων μελών με δικαίωμα βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας είναι ένα κραυγαλέο παράδειγμα. Δεν έχει νόημα ότι, από τα πέντε μέλη αυτού του οργάνου, δύο είναι χώρες της Δυτικής Ευρώπης. Ούτε είναι κατανοητή η απουσία της Ινδίας ή οποιασδήποτε χώρας από την Αφρική ή την Λατινική Αμερική.

Το πρόβλημα είναι ότι όλες οι απαραίτητες αλλαγές και μεταρρυθμίσεις θα παραμείνουν απλώς μια λίστα καλών ιδεών, χωρίς τη συμμετοχή των μεγάλων δυνάμεων του κόσμου.

Παρ’ όλα αυτά, οι δημοκράτες σε όλον τον κόσμο καλούνται να υπερασπιστούν τον ΟΗΕ, γιατί παρά τις ανεπάρκειές του, συνέβαλε στην ανοικοδόμηση του κόσμου μετά τις φρικαλεότητες των δύο παγκοσμίων πολέμων.

Αυτό το όραμα δεν είναι ξεπερασμένο. στην πραγματικότητα, είναι πιο επείγον από ποτέ.

Πηγή: naftemporiki.gr